Deze foto van een leeg ziekenhuis is genomen vóór de coronapandemie

Copyright AFP 2017-2021. Alle rechten voorbehouden.

Een foto van een lege gang in een ziekenhuis die op 15 oktober op sociale media verscheen en ruim 1000 keer is gedeeld wordt onterecht gepresenteerd als bewijs dat we worden "bedrogen" over de ernst van de coronapandemie. De foto is uit zijn verband gerukt en heeft niets met COVID-19 te maken. Het verscheen in 2018 al op internet in een artikel over speciale plafonds voor zorginstellingen.

"Ik was vanavond maaltijden aan het bezorgen op de IC voor het personeel. Ik moest mijn telefoon inleveren bij de beveiliging en ik had een spy camera bij me en kon zo op de IC foto's maken en een hoop kamers waren leeg", luidt de omschrijving van dit Facebookbericht met een foto van een lege gang in een ziekenhuis.

De auteur zegt dat zijn foto als bewijs dient dat we worden "voorgelogen en bedrogen door Mark Rutte en Hugo de Jonge" – een verwijzing naar waarschuwingen over de ernst van de coronapandemie en het risico op overbelasting van de ziekenhuizen. Dezelfde Facebookgebruiker heeft eerder coronakritische content gedeeld over de maatregelen en vaccins, zoals links naar blogs waarvan bekend is dat ze desinformatie over de pandemie verspreiden.

Sommige Facebookgebruikers zijn het eens met de boodschap en zeggen: "Natuurlijk worden we al jaren voorgelogen" en "dit is overal in scene gezet". Anderen geven aan dat het verhaal bij de foto niet geloofwaardig is.

Het bericht verspreidde zich verder op sociale media, zoals op Facebook en op Twitter. De corona-activist Willem Engel deelde de foto op Instagram op 15 oktober met de sarcastische tekst: "Lege IC's , heel erg, ze vervelen zich dood."

Een omgekeerde zoekopdracht van de afbeelding onthult dat het verhaal bij de foto verzonnen is.

Screenshot van de misleidende Facebookpost, vastgelegd op 19 oktober 2021

Omgekeerd zoeken naar afbeeldingen

Het is vrij eenvoudig om te controleren of deze foto zogenaamd gemaakt is op een avond in oktober 2021. Door de webbrowser Google Chrome te gebruiken, hoeven we alleen maar met de rechtermuisknop op de afbeelding te kiezen voor "Afbeelding zoeken in Google".

Screenshot van de Facebookpost wanneer je op de rechtermuisknop klikt in Google Chrome, vastgelegd op 19 oktober 2021

Hiermee wordt een nieuw tabblad geopend en worden gerelateerde afbeeldingen op internet weergegeven. Een van de resultaten is een artikel op een architectenwebsite, waar een identieke foto staat, geüpload op 27 augustus 2018.

Screenshot van de Googleresultaten na een omgekeerde zoekopdracht van de afbeelding, vastgelegd op 19 oktober 2021

In dit artikel dient de foto ter illustratie van hygiënische en geluiddempende plafonds, ontwikkeld door "OWA Benelux BV" voor zorginstellingen. De foto is ook terug te vinden op hun website. De foto werd genomen in het Reinier de Graaf Ziekenhuis in Delft en dateert van vóór de uitbraak van het coronavirus. De auteur van de Facebookpost heeft de foto dus bewust uit zijn verband getrokken door er een verhaal bij te verzinnen.

Ziekenhuizen maken zich zorgen over toename ongevaccineerde coronapatiënten

Nederlandse ziekenhuizen hadden eerder grote moeite om de toestroom van coronapatiënten op te vangen. Zo waren in december 2020 Nederlandse patiënten overgebracht naar Duitse ziekenhuizen omdat sommige Nederlandse IC's vol raakten. Na een nieuwe stijging van besmettingen en ziekenhuisopnames in april 2021 waarschuwde Diederik Gommers, voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care, voor een naderende 'code zwart' – wanneer de IC’s volledig vol komen te liggen.

De misleidende Facebookpost verschijnt op een moment dat er zorgen beginnen te ontstaan over de capaciteit van ziekenhuizen om voor patiënten te zorgen bij een opleving van het coronavirus. Het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS) maakte op 18 oktober bekend dat het aantal coronapatiënten is gestegen met 57 – de hoogste stijging sinds 29 april 2021.

Een ziekenhuis dat met een stijging van patiënten worstelt, is het Isala ziekenhuis in Zwolle, dat op zaterdag 16 oktober al bekendmaakte dat het coronapatiënten moest overplaatsen naar andere ziekenhuizen. De bestuurder van het ziekenhuis, Ina Kuper, bevestigde tegen de lokale krant de Stentor dat de lage vaccinatiegraad in de regio het moeilijk maakt, met name in Staphorst.

Volgens Kuper zou de helft van de coronapatiënten in het ziekenhuis uit dit kleine dorp komen. Volgens het Coronadashboard, testten daar 318 op de 100.000 positief in de afgelopen 24 uur, tegen een landelijk gemiddelde van 19 op de 100.000. De vaccinatiegraad van 56% (boven de 18 jaar) is een van de laagste van het land.

AFP heeft een reeks ongegronde beweringen onderzocht die probeerden aan te tonen dat de coronapandemie in scène was gezet, waaronder een Zwitsers ziekenhuis met poppen in plaats van patiënten; dat de zuurstof van een nep-coronapatiënt per ongeluk niet bevestigd was; en dat het St. Antonius ziekenhuis "bijna leeg" zou staan.

COVID-19