Er was geen "enorme toename" van miskramen onder gevaccineerde vrouwen in het Verenigd Koninkrijk

Copyright AFP 2017-2021. Alle rechten voorbehouden.

Misleidende berichten over miskramen in het Verenigd Koninkrijk zijn sinds 30 maart in Nederland meer dan 600 keer gedeeld. Naar verluidt zijn COVID-19-vaccins verantwoordelijk geweest voor een "enorme toename" van 366 procent van miskramen in zes weken. Maar dit cijfer, dat overeenkomt met een procentuele stijging tussen twee perioden, is ongefundeerd omdat het geen rekening houdt met het feit dat een veel groter aantal vrouwen werd gevaccineerd in de tweede periode. Er is geen bewijs dat er een verhoogd risico bestaat op miskramen als gevolg van COVID-vaccins, zegt de Britse Medicines and Healthcare products Regulatory Agency.

"Miskramen schieten met 366% omhoog in zes weken als gevolg van Covid-vaccins", staat in deze Facebookpost, gepubliceerd op 30 maart en 126 keer gedeeld. Dezelfde bewering verscheen in dit bericht, waarin wordt gesuggereerd dat de toename van miskramen een vooropgezet plan is van Bill Gates, die “de wereldbevolking” zou willen “terugbrengen”. De claims verschenen ook hier en hier.

De Nederlandse Facebookberichten verwijzen naar twee vrijwel identieke Nederlandse artikelen op twee verschillende weblogs vol complottheorieën (hier en hier), die sinds hun publicatie op 30 maart 2021 honderden keren zijn gedeeld. Dezelfde websites schrijven over “Piramidevormige UFO's” en presenteren theorieën over massale vaccinatie, dat ten onrechte wordt gepresenteerd als een plan om de planeet te “ontvolken”. De verhalen veronderstellen dat "COVID-19-injecties ongeboren baby's doden in een verbijsterend tempo." De Nederlandse verhalen zijn bijna een directe vertaling van dit Duitse verhaal, gepubliceerd op dezelfde dag.

Het verhaal circuleert sinds eind maart. Niet alleen in het Nederlands en Duits, maar ook in het Frans, Engels en Italiaans. In alle gevallen wordt aangegeven dat het cijfer van 366% afkomstig is van de Britse Medicines and Healthcare products Regulatory Agency (MHRA). AFP France heeft op 2 april geconcludeerd dat de claim ongefundeerd is.

Screenshot van een van de Facebookberichten, vastgelegd op 15 april 2021

De auteurs van de publicaties wijzen erop dat, volgens gegevens van de MHRA, het aantal vrouwen dat ten minste één dosis van een coronavaccin ontving en een miskraam kreeg, toenam van 6 tijdens periode 1 toen de vaccinatiecampagne begon (9 december - 24 januari), tot 22 in periode 2 (24 januari - 7 maart).

Dat zijn in totaal 28 miskramen en zou volgens de verhalen hierboven een "stijging van 366%" betekenen.

De perioden (de eerste zes en een halve week en zes voor de tweede) lijken misschien vergelijkbaar, maar het aantal vrouwen in de vruchtbare leeftijd dat in deze perioden is gevaccineerd is dat echter niet.

"Het aantal vrouwen [van 18 tot 45 jaar] dat een vaccin heeft gekregen, is volgens onze schattingen gestegen van 665.424 tot 2.146.866" tussen 24 januari en 7 maart, verklaarde de MHRA aan AFP op 1 april 2021.

Een vrouw wordt gevaccineerd in St Albans, Noord-Londen op 8 februari 2021 (Daniel Leal-Olivas)

Tussen 24 januari en 7 maart werden meer dan twee keer zoveel vrouwen van 18 tot 45 jaar ingeënt (1.481.442) dan tussen 9 december en 24 januari (665.424), volgens de schattingen van de MHRA.

"Er zijn geen aanwijzingen voor een verhoogd risico op miskramen in relatie tot COVID-vaccins", concludeert de MHRA, en dat "miskramen gemiddeld optreden tijdens een op de vier zwangerschappen in het Verenigd Koninkrijk", meestal "in de eerste 12 weken".

Ten slotte wijst niets erop dat de frequentie van miskramen hoger is bij vrouwen die zijn gevaccineerd dan bij degenen die dat niet zijn. Volgens recentere gegevens van 31 maart (hier en hier) is het totale gerapporteerde aantal miskramen voor vrouwen die een COVID-19-vaccin hebben gekregen in het Verenigd Koninkrijk 55.

Een Facebookbericht beweerde ook dat de medeoprichter van Microsoft Corporation Bill Gates een plan heeft om de wereldbevolking terug te brengen. Dit werd eerder door AFP geverifieerd in deze fact checks. Deze onjuiste claim vloeit voort uit de verkeerde interpretatie van Gates' uitspraken over het verminderen van de bevolkingsgroei en niet de bevolking zelf.

Vaccinatie tegen COVID-19 en zwangerschap

De MHRA zegt geen COVID-vaccins aan zwangere vrouwen aan te bevelen, "want hoewel de beschikbare gegevens geen reden geven tot zorg, zijn de gegevens over deze populatie te beperkt om het systematisch gebruik ervan aan te bevelen".

"De potentiële voordelen van vaccinatie kunnen echter aanzienlijk zijn bij mensen met een hoog risico om geïnfecteerd te raken of bij mensen die vanwege hun medische toestand een grote kans hebben op ernstige symptomen", benadrukt de MHRA.

De afgelopen maanden heeft het Verenigd Koninkrijk geprobeerd om tenminste een prik te geven aan iedereen in de hoogste risicogroepen (alle 50-plussers en in risicocategorieën), een doel dat de Britse regering volgens dit BBC-bericht heeft gehaald.

Mensen in het Verenigd Koninkrijk worden momenteel gevaccineerd met de AstraZeneca-,  Moderna- en Pfizer-BioNTech-vaccins. De Britse autoriteiten hebben op 7 april besloten om de toediening van AstraZeneca te beperken tot personen ouder dan 30 jaar, omdat er bewijs is dat het in zeldzame gevallen kan leiden tot bloedstolsels.

Een vrouw krijgt een dosis van het AstraZeneca-vaccin in Mumbai (India) op 1 april 2021 (AFP / Punit Paranjpe)

De WHO zegt (1, 2, 3) dat zwangere vrouwen "een hoger risico lopen op ernstige ziekte door corona dan niet-zwangere vrouwen" in geval van infectie. Net als de MHRA beveelt de WHO vaccinatie "op dit moment" voor hen niet aan, omdat de gegevens op dit gebied nog beperkt zijn.

De WHO specificeert echter dat "vaccinatie kan worden overwogen in overleg met de zorgverlener", in het geval dat "een zwangere vrouw een onvermijdelijk risico loopt op hoge blootstelling", bijvoorbeeld als ze een gezondheidswerker is.

De Amerikaanse Centers for Disease Prevention and Control (CDC) geven op hun website aan dat vaccinatie een “persoonlijke keuze” is. Hoewel er weinig gegevens zijn over de effecten van COVID-19-vaccins in het specifieke geval van zwangerschap, wijzen ze erop dat er geen aanwijzingen zijn dat de bijwerkingen verschillen.

Op het moment van schrijven hebben meer dan 32 miljoen mensen in het Verenigd Koninkrijk ten minste één prik gekregen van een COVID-vaccin. De beweringen over miskramen zijn niet uniek; AFP verifieerde vergelijkbare valse beweringen over een verpleegster in dit Franse verhaal en wij lichtte meldingen over miskramen in de Verenigde Staten toe.

Rémi Banet
Vertaling en aanpassing:
COVID-19 VACCINS