AI-gegenereerde beelden wakkeren complottheorieën rond Epstein aan na publicatie van nieuwe documenten

Nu het Amerikaanse ministerie van Justitie opnieuw stukken vrijgeeft uit het dossier van de veroordeelde zedendelinquent Jeffrey Epstein, beweren socialemediagebruikers dat een nieuwe foto de overleden financier levend toont in Israël met lang haar en een baard. Op dezelfde manier circuleerden ook andere foto's die zogenaamd een verband zouden aantonen tussen Epstein en de burgemeester van New York City, Zohran Mamdani, en zijn moeder, filmmaker Mira Nair. Maar uit een analyse van AFP blijkt dat de foto's door AI zijn verzonnen.

"Epstein leeft nog steeds en loopt rond in Tel Aviv!", luidt het bijschrift van een bericht van 6 februari 2026 op X, waarin een foto wordt gedeeld van een zogenaamd verfomfaaide Epstein die een straat oversteekt in Tel Aviv.

Soortgelijke posts zorgden ervoor dat de afbeelding ook razendsnel verspreid werd op andere platforms, zoals Instagram, Threads en Facebook, nadat de Amerikaanse regering op 30 januari meer dan drie miljoen nieuwe documenten had vrijgegeven waarin tal van machtige figuren werden genoemd, waaronder de Amerikaanse president Donald Trump.

Andere virale afbeeldingen die naar verluidt burgemeester Zohran Mamdani van New York City en zijn moeder, filmmaker Mira Nair, samen met Epstein, Bill Clinton en Epsteins handlanger Ghislaine Maxwell tonen, gingen ook viraal in het Nederlands nadat de nieuwe reeks documenten werd vrijgegeven. 

De foto's werden ook op grote schaal gedeeld in andere talen, zoals het Engels, PortugeesFrans en Spaans

Beide afbeeldingen zijn echter gemaakt met behulp van kunstmatige intelligentie. De originele 'foto' waarop Epstein in Tel Aviv te zien zou zijn, werd voor het eerst gepost op een Reddit-kanaal gewijd aan AI-content en bevat een watermerk van Googles Gemini. De foto's van Mamdani en zijn moeder werden oorspronkelijk gepubliceerd op een parodieaccount op sociale media.

Image
Screenshot van door AI gegenereerde afbeeldingen die online circuleren op X en Threads. Genomen op 10/2/26. "AI-symbool toegevoegd door AFP.

Epstein werd in 2019 opgehangen aangetroffen in zijn cel in New York, voordat hij terecht zou staan voor seksuele misdrijven. Zijn dood leidde tot talloze complottheorieën, waaronder beweringen dat hij werd vermoord om machtige figuren te beschermen.

In een rapport van het Amerikaanse ministerie van Justitie uit 2023 staat dat uit de autopsie van een medisch onderzoek is gebleken dat Epstein "door ophanging om het leven is gekomen en dat het om zelfmoord ging" – een feit dat ambtenaren in de jaren daarna herhaaldelijk hebben bevestigd.

De Epstein-zaak heeft wereldwijd steeds grotere gevolgen en steeds meer hooggeplaatste personen worden in de documenten genoemd. AFP factcheckte al talrijke beweringen in verband met de zaak, zoals hier, hier en hier.

Ook de laatste vrijgave van documenten eind januari 2026 veroorzaakte veel opschudding op sociale media. Prominente figuren die in de documenten werden genoemd, zagen zich vervolgens genoodzaakt om beschuldigingen te weerleggen dat zij op de hoogte waren van de criminele activiteiten van Epstein. Het ging onder andere om SpaceX-topman Elon Musk, medeoprichter van Virgin Richard Branson en zakenman en huidig Amerikaans minister van Handel Howard Lutnick.

Dit gold ook voor de moeder van de burgemeester van New York City, Zohran Mamdani, filmmaker Mira Nair. Haar naam komt twee keer voor in de database, omdat haar naam door een derde partij valt in gesprekken met Epstein.

Foto's van Epstein in Tel Aviv zijn AI

Omgekeerde zoekopdrachten in Google met de afbeelding van Epstein in Israël leverden onbewerkte versies van dezelfde afbeelding op met het logo van Google Gemini.

In een reactie op een gebruiker die vroeg of hij deze had gegenereerd, antwoordde de poster: "Ja, dat heb ik gedaan, met Gemini. Je kunt het Gemini-logo rechtsonder op elke foto zien. Ik had niet gedacht dat het zo viraal zou gaan."

De omgekeerde zoekopdrachten die AFP voor de afbeelding uitvoerde, gaven ook aan dat de foto "met Google AI was gemaakt" en Gemini detecteerde een SynthID – een onzichtbaar watermerk dat volgens Google bedoeld is om AI-content te identificeren die met zijn tools is gemaakt – dat aan de foto was toegevoegd.

Andere aanwijzingen wijzen er ook op dat de afbeelding een door AI gegenereerde vervalsing is: de groene indicator bovenaan een verkeerslicht werd verkeerd geplaatst en een verkeersbord bevat een foutieve Hebreeuwse vertaling van "Tel Aviv". Normaal gesproken zou de plaatsnaam ook in het Arabisch op het bord staan.

Authentieke stockfoto's van de borden in de stad tonen andere Hebreeuwse en Arabische letters.

Sommige berichten verwijzen ook naar conversaties met AI-tools als bewijs dat de foto van Epstein authentiek is. In een recent artikel over de virale foto's beschrijft de Nederlandse AI-expert Henk van Ess echter ook hoe drie van de vier AI-detectietools van Google zelf niet konden herkennen dat de afbeelding door Google AI was gegenereerd.

Nepfoto's tonen Mamdani's moeder samen met Epstein

In de dagen na de nieuwe publicatie van de dossiers deelden gebruikers van sociale media ook foto's waarop naar verluidt regisseur Mira Nair en een kind, naar verluidt Mamdani, te zien zijn, vergezeld door Epstein en andere prominente figuren. 

Een zoekopdracht in de Epstein-database van het Amerikaanse ministerie van Justitie bevestigt dat de moeder van de burgemeester van New York in enkele documenten wordt genoemd. De foto's die op sociale media zijn gedeeld, komen echter niet voor in de meest recente door de Amerikaanse autoriteiten vrijgegeven documenten.

Haar naam staat bijvoorbeeld vermeld op een uitnodiging die naar Epstein is gestuurd voor een avondevenement in 2010 in een onafhankelijke bioscoop, waar Nair wordt genoemd als jurylid (hier gearchiveerd).

Eerder wordt Nair ook genoemd in een e-mail uit 2009, geschreven door een persvertegenwoordiger (hier gearchiveerd). De e-mail verwijst naar de aanwezigheid van de filmmaker op een diner bij Ghislaine Maxwell thuis. Maxwell, die lang een relatie had met Epstein, zit momenteel een gevangenisstraf van 20 jaar uit voor haar rol in de misdaden van de financier. Ze speelde een centrale rol in het seksueel misbruik van minderjarigen door de Amerikaanse multimiljonair.

Image
Screenshot genomen uit de Epstein-database op de website van het Amerikaanse ministerie van Justitie op 3 februari 2026.

In de e-mail wordt melding gemaakt van een avond die de regisseur zou hebben doorgebracht in het gezelschap van invloedrijke figuren zoals miljardairs Bill Gates en Jeff Bezos. 

Een van de afbeeldingen die op sociale media circuleert, lijkt dit moment te willen illustreren door Nair en haar zoon – toen nog een kind – in hun gezelschap te tonen.

Dit is hoogst onwaarschijnlijk: Mamdani werd geboren in 1991 en was dus al 18 jaar oud in 2009.

De tweede afbeelding lijkt Nair te tonen terwijl ze een baby Mamdani vasthoudt terwijl ze naast Clinton en Epstein staat, en nog een andere afbeelding lijkt Mamdani als jonge jongen te tonen met dezelfde groep. 

Deze foto's vertonen enkele visuele inconsistenties, zoals het feit dat dezelfde personen in vergelijkbare poses te zien zijn, maar op verschillende locaties. Bovendien lijken Bill Clinton en Jeffrey Epstein even oud te zijn op zowel de foto waarop Mamdani als baby te zien is als op de foto waarop hij als ouder kind te zien is. Dit suggereert dat de afbeeldingen zijn gegenereerd met behulp van AI, mogelijk op basis van identieke of vergelijkbare prompts (schriftelijke instructies).

Een omgekeerde zoekopdracht op Google laat zien dat de foto's in de functie "Over deze afbeelding" van de zoekmachine zijn gelabeld met "Gemaakt met Google AI". 

Verdere analyse met de SynthID-detector leverde een "zeer hoge" mate van zekerheid op dat ze zijn gemaakt met behulp van de AI-tools van het bedrijf. 

Image
Screenshot genomen op 3 februari 2026 van een SynthID-analyse die een "zeer hoge" betrouwbaarheid aangeeft dat de afbeeldingen door AI zijn gegenereerd.
Image
Screenshot genomen op 3 februari 2026 van een SynthID-analyse die een "zeer hoge" betrouwbaarheid aangeeft dat de afbeeldingen door AI zijn gegenereerd.
Image
Screenshot genomen op 3 februari 2026 van een SynthID-analyse die een "hoge" betrouwbaarheid aangeeft dat de afbeeldingen door AI zijn gegenereerd.

Verschillende afbeeldingen die AFP onderzocht, bevatten ook drie letters: "DFF". Een nieuwe omgekeerde zoekopdracht met de afbeeldingen en het trefwoord 'DFF' stelde AFP in staat om de bron van de veel gedeelde beelden te traceren naar een parodieaccount op X met de naam DFF, dat regelmatig door AI gegenereerde beelden van beroemdheden plaatst. De accountbeschrijving luidt: "We vinden ze allemaal en maken ze bekend via hoogwaardige AI-video's en memes".

"Ik heb hem opzettelijk als een baby afgebeeld, wat betekent dat deze foto technisch gezien 34 jaar oud zou moeten zijn", spotte de auteur in reactie op een Community Note op X waarin werd gewezen op het feit dat de afbeelding nep is (link hier gearchiveerd). "Ik heb X kapotgemaakt", pochte hij toen hij de vervalste afbeelding opnieuw plaatste.

Het account publiceerde in de dagen na de publicatie van de nieuwe foto's ook tal van andere soortgelijke door AI gegenereerde afbeeldingen, waaronder deze foto

Image
Screenshot van de claim gedeeld op X, gemaakt op 3 februari 2026

Op 4 februari bracht de burgemeester van New York City, Mamdani, ook een verklaring uit over de gemanipuleerde foto's van hemzelf en zijn moeder met Jeffrey Epstein, waarin hij zei: "Op persoonlijk vlak is het ongelooflijk moeilijk om beelden te zien waarvan je weet dat ze nep zijn, die duidelijk gefotoshopt en met AI gegenereerd zijn, en toch de hele wereld kunnen bereiken in een tijdperk van desinformatie." 

Sommige berichten verwijzen ook naar het feit dat Nair eerder getrouwd was met fotograaf Mitch Epstein, maar een zoekopdracht in openbare registers levert geen bewijs op van familiebanden tussen hem en de in ongenade gevallen financier. 

AFP verzamelt al zijn AI-gerelateerde factchecks op zijn website hier.

Heeft u content gezien die u door AFP wilt laten verifiëren?

Neem contact met ons op