Twee doden in Hamburg: deze foto van het metrostation Wandsbek Markt is AI-gegenereerd
- Gepubliceerd op 6 februari 2026 om 17:01
- Leestijd: 4 min
- Door: Johanna LEHN, AFP Duitsland
- Vertaling en aanpassing: Liesa PAUWELS, AFP Netherlands
Op de avond van 29 januari 2026 trok een man in het metrostation Wandsbek Markt in Hamburg een 18-jarige vrouw met zich mee voor een binnenkomende metro. Beiden stierven ter plaatse en de Hamburgse politie startte een onderzoek naar het vermoedelijke misdrijf. Vlak na het voorval circuleerde online een door AI gegenereerde afbeelding van hulpverleners in het metrostation. Het station Wandsbek Markt verschilt echter aanzienlijk van de door kunstmatige intelligentie gemaakte afbeelding.
"Een 25-jarige man uit Zuid-Soedan greep een 18-jarige vrouw willekeurig vast op een metrostation in Hamburg en sprong samen met haar voor een aanstormende trein, waarbij beiden om het leven kwamen", staat te lezen in een bericht op X van 30 januari 2026 dat meer dan 600 keer gedeeld werd. Bij het bericht wordt een foto gedeeld van politie, ambulancepersoneel en een arts die op het perron en op het spoor staan. Op de voorgrond zijn bloemen en kaarsen op de sporen te zien. "Weer een jonge vrouw geslachtofferd op het altaar van 'wir schaffen das.' Niet de eerste, zeker ook niet de laatste", gaat de socialemediagebruiker verder in het bijschrift.
Ook op Facebook en in andere talen, zoals het Duits, Engels, Frans, Pools, Russisch en Spaans, werden berichten over het incident samen met deze foto soms duizenden keren gedeeld.
Hoewel het nieuws over het dodelijke incident correct is, wordt ter illustratie in de berichten een met kunstmatige intelligentie gegenereerde afbeelding gebruikt.
Volgens de politie stond een 18-jarige Iraanse vrouw op 29 januari 2026 omstreeks 22 uur op het perron van het metrostation Wandsbek Markt te wachten. Toen er een metro aankwam, greep een 25-jarige Zuid-Soedanees die eerder aan de kant stond de vrouw vast en trok haar voor de metro. Volgens de politie stierven beiden ter plaatse. De politie van Hamburg doet momenteel onderzoek naar een vermoedelijk dodelijk misdrijf. Zij gaat er niet vanuit dat de man en de vrouw elkaar kenden. Volgens het Openbaar Ministerie in Hamburg had de man eerder al strafbare feiten gepleegd.
Regionale en nationale media berichtten over het dodelijke incident en illustreerden de artikelen met foto's van het metrostation Wandsbek Markt. Deze foto's verschillen sterk van de online gedeelde afbeelding.
Foto's op Google Maps laten zien dat het metrostation slechts één perron heeft tussen beide sporen, terwijl op de AI-foto meerdere perrons te zien zijn. Ook het bord met de naam van het station verschilt van het daadwerkelijke bord bij het station. De vloer en de muren zijn eveneens anders dan op de AI-afbeelding.
Een video van het metrostation (hier gearchiveerd) op een YouTube-kanaal dat metrostations wereldwijd toont, komt ook overeen met de foto's uit de nieuwsberichten. De video onthult ook een ander detail dat bewijst dat de online afbeelding door AI werd gegenereerd: het digitale display op het perron komt niet overeen met dat van de metrostations in Hamburg.
De weergave in de door AI gegenereerde afbeelding doet eerder denken aan de displays in de metrostations van het Berlijnse transportbedrijf:
Bovendien is er een onregelmatigheid te zien in de afbeelding: de tekst "Polizeiabsperrung" (politieafzetting) is op sommige plekken van het rood-witte afzetlint onnatuurlijk wazig:
Beelden van het metrostation na de aanslag laten bovendien zien dat op het afzetlint alleen het woord "politie" in het Duits te lezen was, afwisselend rechtop en ondersteboven:
Op de door AI gegenereerde afbeelding zijn bloemen en kaarsen ter nagedachtenis te zien op het spoor van het metrostation, terwijl politieagenten, reddingswerkers en mannen in witte pakken, die doen denken aan forensisch onderzoekers, nog aanwezig zijn. Bloemen op het spoor lijken onlogisch, aangezien het treinverkeer de ochtend na het incident weer werd hervat. Bovendien vond er pas op 1 februari 2026 een herdenking plaats in het metrostation. Bij deze gelegenheid werden bloemen op het perron neergelegd.
AI-analyse: afbeelding is kunstmatig gegenereerd
AFP analyseerde de online gedeelde afbeelding ook met verschillende AI-herkenningstools. Een controle met Google's chatbot Gemini wees uit dat de afbeelding "geheel of gedeeltelijk met Googles AI is gemaakt of bewerkt". De afbeelding zou een SynthID-watermerk bevatten. Afbeeldingen die met Googles AI zijn gemaakt, bevatten dit onzichtbare watermerk.
Een analyse met Google Backstory, waarmee context bij afbeeldingen wordt gegeven, bevestigde dit en gaf aan dat er "sterke aanwijzingen" zijn dat de afbeelding met AI is gemaakt. De analysetool InVID WeVerify, die in samenwerking met AFP werd ontwikkeld, classificeerde de afbeelding met een waarschijnlijkheid van 79 procent als AI-gegenereerd.
Lees hier meer factchecks over kunstmatige intelligentie.
Copyright © AFP 2017-2026. Voor commercieel gebruik van deze inhoud is een abonnement vereist. Klik hier voor meer informatie.
Heeft u content gezien die u door AFP wilt laten verifiëren?
Neem contact met ons op
