Deze video uit 2014 toont Euromaidan-demonstraties in Oekraïne

Copyright AFP 2017-2021. Alle rechten voorbehouden.

Een oude video van rellen in Oekraïne uit 2014 is op 24 april 2021 opnieuw verschenen op sociale media in een virale post die suggereert dat het een recente gebeurtenis laat zien. De video is sinds de publicatie meer dan 6300 keer gedeeld en wordt door Facebookgebruikers onterecht omschreven als een opname uit Frankrijk en Duitsland.

"Maar verder gaat alles goed in de wereld", luidt dit Facebookbericht, geplaatst op 24 april 2021. Het bericht bevat een video van bijna twee minuten met harde confrontaties tussen oproerpolitie en relschoppers waarbij stenen en zelfs een molotovcocktail worden gegooid. Geschreven in de tegenwoordige tijd, suggereert het bericht dat de opname recent gemaakt is.

Screenshot van het Facebookbericht, vastgelegd op 28 april 2021

Sommige reacties suggereren dat de rellen in West-Europa plaatsvinden. De auteur van het bericht, reagerend op een vraag over de locatie van de video, zegt "Duitsland", terwijl een andere opmerking "Frankrijk" noemt.

Reactie van de auteur van het Facebookbericht (links) en van een andere Facebookgebruiker (rechts), vastgelegd op 26 april 2021

Andere reageerders weerleggen deze beweringen echter en zeggen dat de video is opgenomen in Oekraïne in 2014.

Herkomst

Als we goed kijken naar de visuele aanwijzingen in de video, krijgen we de indruk dat de video inderdaad in Oekraïne is opgenomen. We kunnen twee objecten identificeren die op Oekraïense vlaggen lijken met de kleuren geel en blauw. En op 00:45 zien we een verkeersbord geschreven in cyrillische letters.

Screenshots van Oekraïense vlaggen in de Facebookvideo op 00:05 (rechts) en 00:48 (links)

Oekraïne zag een golf van demonstraties van de Euromaidan-protestbeweging tegen het pro-Russische beleid van (toen) president Viktor Janoekovitsj sinds november 2013. Door in het Engels te googelen naar "euromaidan rellen gooien stenen molotov", konden we een soortgelijk beeld vinden in de zoekresultaten van Google, die ons naar dezelfde video (30 seconden langer) leidde die op 19 februari 2014 op de website van Radio Free Europe (RFE) werd gepubliceerd. Volgens Radio Free Europe werd de video op 18 februari 2014 opgenomen in de Shovkovychna-straat in Kiev.

De video van RFE is ook te vinden in andere media. Het werd bijvoorbeeld hier gepubliceerd in februari 2014 door de Indonesische website van Voice of America.

Screenshot van een Googlezoekopdracht die leidt naar de originele video, gemaakt op 26 april 2021

De auteur van de Facebookpost heeft ten onrechte een video uit 2014 gepresenteerd als een recente opname en beweerde zelfs dat deze in Duitsland was opgenomen. Dergelijke video's met verkeerde omschrijvingen circuleren vaak tijdens de coronapandemie.

De meeste grote demonstraties in Nederland het afgelopen jaar vonden vooral plaats in protest tegen de coronamaatregelen en krijgen veel aandacht in het nieuws, vooral vanwege het ongebruikelijke geweldsniveau. Door deze video te presenteren als een recente uit Duitsland - waar coronademonstraties ook regelmatig plaatsvinden - laat de Facebookgebruiker de mogelijkheid open dat verzet tegen de pandemie en de video met elkaar te maken hebben.

AFP heeft al verschillende andere zogenaamde ‘recente’ opnames geverifieerd, waarbij sommigen beweerden dat ze coronaprotesten tonen, zoals in Boekarest (2017), Spanje (2019), Londen (2019) en Buenos Aires (2019) .