Deze foto van Duits zorgpersoneel is gemanipuleerd

Copyright AFP 2017-2022. Alle rechten voorbehouden.

Honderden Facebookgebruikers in verschillende landen hebben sinds half november 2021 een foto gedeeld met ziekenhuispersoneel dat zogenaamd borden vasthoudt met de Duitstalige tekst: "laat u alstublieft niet vaccineren". De foto is echter gemanipuleerd. Op de originele afbeelding is het personeel van het Academisch Ziekenhuis Jena (Duitsland) juist voorstander van vaccinatie. De kliniek spreekt de informatie op de gemanipuleerde foto tegen.

"Laat u alstublieft niet vaccineren" luidt de Duitstalige tekst op borden die zorgmedewerkers vasthouden op een foto in dit Facebookbericht, gepubliceerd op 9 december en sindsdien 276 keer gedeeld.

De foto dook ook op in berichten in andere talen. Bijvoorbeeld in het Duits, Hongaars, Servisch en op Twitter in het Spaans.

De tekst op een van de borden is gemanipuleerd, waarop het woord "niet" digitaal is toegevoegd, zoals AFP Duitsland in november 2021 aantoonde.

Screenshot van het misleidende Facebookbericht, vastgelegd op 15 december 2021

Op het eerste gezicht valt een van de vier bordjes op. In tegenstelling tot de andere heeft deze twee woorden in plaats van één. Het woord "nicht" (niet) wordt in het rood weergegeven onder het woord "euch" (u). Bij nadere analyse valt ook op dat het om een ander lettertype gaat: de letter "C" ziet er in de twee woorden anders uit.

Om te achterhalen of het beeld is gemanipuleerd, zocht AFP naar het origineel door middel van een omgekeerde zoekopdracht. De oorspronkelijke afbeelding werd op 11 november 2021 op de Facebookpagina van het Academisch Ziekenhuis Jena in de Duitse deelstaat Thüringen geplaatst.

In tegenstelling tot de foto die nu circuleert, riep het ziekenhuisteam in de originele foto op tot vaccinatie. In de omschrijving van de oorspronkelijke foto staat: "Ons team van de spoedeisende hulp vraagt u: Laat u vaccineren! Ernstig gewonde en zieke mensen belanden hier elke dag. We hebben behandelingscapaciteit voor hen nodig."

Het Facebookbericht van het ziekenhuis toont ook ander personeel met dezelfde borden. Het ziekenhuis schreef er een lange tekst over. Daarin staat ook: "Een emotionele oproep van onze collega's: Laat u alstublieft vaccineren" en legt verder uit: "Omdat we de ruimte op de intensive care gewoon nodig hebben. [...] Helaas loopt onze intensive care weer snel vol met coronapatiënten. En het gevolg daarvan is dat het verdomd krap wordt voor al die patiënten die dringend verpleegd moeten worden, die vechten voor hun leven! We hebben gewoon niet meer bedden en personeel op de IC. (...) Laat je vaccineren, laat je boosten!"

Anke Schleenvoigt, plaatsvervangend woordvoerster van het Academisch Ziekenhuis Jena, bevestigde tegen AFP op 22 november: "De foto is gemanipuleerd. (...) Veel mensen melden dit momenteel aan ons."

Het ziekenhuis publiceerde een overeenkomstige waarschuwing op sociale media op 22 november 2021.

Ten tijde van de fotoactie door het Duitse ziekenhuis nam het aantal coronabesmettingen sterk toe. In Thüringen geldt volgens het plaatselijke ministerie van Volksgezondheid momenteel het hoogste waarschuwingsniveau (rood) voor alle districten. Dit is ook het geval in Jena, waar op het moment van schrijven 5 mensen per 100.000 inwoners in het ziekenhuis worden opgenomen met COVID-19. In Thüringen bedraagt de vaccinatiegraad per 15 december 66,5 procent. Dit is de op twee na laagste waarde van alle deelstaten.

Volgens Schleenvoigt was de situatie in het ziekenhuis van Jena op 11 november "extreem gespannen" en geplande operaties moesten worden geannuleerd. Omdat de corona-afdeling met 36 bedden volledig bezet was, moest het ziekenhuis nog een afdeling openen. Deze aanhoudende situatie was ook de aanleiding voor de fotoactie op Facebook.

De situatie in Thüringen was volgens Schleenvoigt zo gespannen dat de directeur van het ziekenhuis, Michael Bauer, is aangesteld als coördinator voor de Thüringse ziekenhuizen om de overplaatsing van coronapatiënten naar andere deelstaten voor te bereiden. Op 13 december 2021 vonden zulke overplaatsingen nog steeds plaats, meldt het Duits persbureau DPA.

De premier van de deelstaat Thüringen, Bodo Ramelow, waarschuwde al voor overplaatsingen op 5 november in de ochtenduitzending van de zender ZDF: "De komende dagen zullen we in een situatie komen waarin we niet langer genoeg bedden op de intensive care zullen hebben."

AFP heeft eerder misleidende foto's van ziekenhuizen op sociale media geverifieerd die verband houden met de coronapandemie. Zoals deze foto van een leeg ziekenhuis uit 2018, en deze opname van een filmset voor een promotievideo van een Israëlisch ziekenhuis.

Vertaling en aanpassing:
COVID-19 VACCINS