AI-beelden voeden complottheorieën over Artemis II-missie
- Gepubliceerd op 24 april 2026 om 09:22
- Leestijd: 4 min
- Door: Liesa PAUWELS, Paula CABESCU, AFP Nederland, AFP Roemenië
Vier astronauten vlogen in april 2026 met NASA’s Artemis II-missie rond de maan. Online doken al snel complottheorieën op, waarbij valse afbeeldingen en video’s werden aangehaald als 'bewijs' dat de missie in scène zou zijn gezet. Zo circuleerde een video die zou aantonen dat de Artemis II-vlucht in een studio met greenscreen was gefilmd. AFP stelde echter vast dat de video met behulp van kunstmatige intelligentie was gegenereerd.
In de video zijn verschillende beelden te zien die het proces 'achter de schermen' van de missie zouden weergeven: de bemanning zweeft aan koorden voor een greenscreen en er is een nagebouwde set te zien. "Een toneelstuk — rollen worden uitgevoerd, verhalen worden op het juiste moment verteld", luidt het bijschrift van een post met de video die op 8 april 2026 op Facebook werd gepubliceerd.
Een gelijkaardige post op Facebook, met dezelfde video, werd meer dan 150 keer gedeeld. De video circuleerde ook op X in het Engels.
Maar de beelden zijn niet echt en werden met Google AI gemaakt, blijkt uit onderzoek van AFP.
Artemis II was de eerste bemande missie van het NASA-programma dat als doel heeft op termijn een permanente maanbasis te vestigen en de weg te effenen voor verdere verkenning, onder meer naar Mars. De reis, die op 1 april begon, duurde negen dagen, één uur, 31 minuten en 35 seconden, van de lancering tot de landing op het oceaanoppervlak.
Video gemaakt door Google AI
Wanneer we de video uploaden in Googles SynthID-detector, een tool die het AI-watermerk van Google opspoort, zien we dat het watermerk in de video aanwezig is. "SynthID werd in de hele of in een deel van de geüploade content gedetecteerd", luidt het resultaat.
Ook andere detectietools, zoals die van Hive Moderation geven aan dat de video met 99,9% zekerheid door AI werd gegenereerd.
De video bevat ook meerdere onregelmatigheden. Zo is in een shot te zien hoe een lid van de filmcrew dwars door de microfoon heen loopt en in het laatste beeld komt de positie van de camera en het beeld op de monitor niet overeen. Het lijkt alsof de camera zichzelf filmt.
Artemis II-vlucht leidt tot een golf van complottheorieën
De ruimtemissie ging gepaard met een stortvloed aan desinformatie online. AFP weerlegde verschillende gelijkaardige video's waarin AI-beelden werden gebruikt om ten onrechte te beweren dat de missie in scène was gezet (ook hier en hier).
Meer dan 50 jaar na de maanlanding van NASA's Apollo 11 in 1969 heeft de Artemis II-missie ook een al lang bestaande complottheorie die beweert dat de maanlanding in scène werd gezet nieuw leven ingeblazen. Ook dit werd in het verleden herhaaldelijk ontkracht, onder meer door AFP.
"De maanlanding is een voorbeeld van een complottheorie die maar niet wil verdwijnen", vertelde Timothy Caulfield, een expert op het gebied van desinformatie aan de Universiteit van Alberta in Canada, in een AFP-artikel dat op 11 april verscheen. "Deze complottheorieën zijn om tal van redenen aantrekkelijk, onder meer omdat ze verband houden met de aantrekkingskracht van het hebben van 'geheime kennis' of het weten van dingen die anderen niet weten."
Wetenschappelijke doorbraken zoals de maanmissie vormen "zeer gemakkelijke kost voor complotinfluencers", zei desinformatieonderzoeker Mike Rothschild in hetzelfde artikel. "Er zijn mensen die bij elke grote gebeurtenis reflexmatig beweren dat het nep en in scène gezet is, ongeacht wat het is", voegde hij toe.
De hele Artemis II-missie werd live uitgezonden door NASA. De verslaggeving van de vlucht langs de maan werd gestreamd op NASA+, evenals via grote streamingdiensten zoals Amazon Prime, Apple TV en Netflix. Ook het YouTube-kanaal van NASA bood het publiek 24 uur per dag, 7 dagen per week verslaggeving, en het agentschap plaatste live-updates op zijn website.
Copyright © AFP 2017-2026. Voor commercieel gebruik van deze inhoud is een abonnement vereist. Klik hier voor meer informatie.
Heeft u content gezien die u door AFP wilt laten verifiëren?
Neem contact met ons op