Italiaanse premier Mario Draghi spreekt tijdens persconferentie in Rome op 10 januari 2022 ( AFP / Alberto PIZZOLI)

Citaat over ongevaccineerden onterecht toegeschreven aan Italiaanse premier Draghi

Copyright AFP 2017-2022. Alle rechten voorbehouden.

Een korte video van de Italiaanse premier Mario Draghi tijdens een coronapersconferentie is in februari 2022 in verschillende talen op sociale media verspreid. Hij zou gezegd hebben: "de ongevaccineerden maken geen deel uit van onze samenleving". In werkelijkheid gebruikte Draghi deze woorden niet. In de opname uit november 2021 heeft hij het wel over beperkingen voor ongevaccineerden, maar zegt hij dat het nodig is om terug te keren naar het normale leven zodra de situatie verbetert.

"Italiaanse premier Draghi: ‘De ongevaccineerden maken geen deel uit van onze samenleving’", luidt de kop van deze blogpost op de website NineForNews, gepubliceerd op 16 februari 2022 en sindsdien meer dan 120 keer gedeeld op Facebook. Het verhaal citeert een Duitse tweet met een korte video (zonder ondertiteling) van de Italiaanse premier.

Dezelfde video met de bewering verscheen in Facebookberichten (hier, hier). Op Twitter werd dit Nederlandstalige bericht meer dan 1800 keer geretweet. Het fragment en screenshots ervan circuleren ook in andere talen, waaronder in het Hongaars, Slowaaks, Tsjechisch en Duits.

Als we echter luisteren naar de woorden van de premier bevatten ze niet de veronderstelde boodschap over ongevaccineerden. De berichten passen in een trend waarin de behandeling van ongevaccineerde mensen wordt overdreven, zoals hier en hier.

Screenshot van het misleidende bericht op NineForNews, vastgelegd op 21 februari 2022

De oorsprong van de video

Een zoekopdracht naar de zinnen van Mario Draghi in de video onthult dat het fragment is bijgesneden uit een bijna 50 minuten durende opname van een persconferentie die werd gehouden op 24 november 2021.

Tijdens de persconferentie sprak de Italiaanse minister-president, Mario Draghi, samen met de ministers van Volksgezondheid Roberto Speranza en Mariastella Gelmini, minister van Regionale Zaken, over een nieuw wetsdecreet die door de ministerraad werd goedgekeurd. Met het nieuwe decreet werd onder andere een vaccinatieplicht uitgebreid naar politie- en militair personeel, leraren en administratief personeel van de gezondheidszorg. Er werd ook een nieuwe "versterkte" versie van de gezondheidspas (Green Pass) aangekondigd. Deze zogenaamde "Super Green Pass" werd vereist voor de toegang tot bepaalde plekken, en is alleen beschikbaar voor mensen die gevaccineerd of hersteld zijn van COVID-19. De Green Pass kan ook door middel van een negatieve coronatest verkregen worden.

In de volledige opname van de persconferentie rond 47:30 wijst een journalist erop dat de Italiaanse regering nieuwe maatregelen neemt in de strijd tegen COVID-19 terwijl de cijfers heel anders waren dan een jaar geleden, en vraagt: "zal dit de laatste abnormale kerst zijn voor Italianen?"

Waarop Draghi zegt: "Voor de gevaccineerden is het een normale kerst. En laten we hopen dat de pandemie zich zo ontwikkelt dat de volgende kerst echt een kerst voor iedereen wordt. Dat is wat we terug willen winnen, dat het voor iedereen is. U hebt gelijk als u zegt dat iedereen die nu aan beperkingen zullen worden onderworpen of aan wie de beperkingen zullen worden voorbehouden, weer deel moeten kunnen uitmaken van de samenleving met ons allemaal."

De video die zich op sociale media verspreidt, toont alleen het einde van dit antwoord, beginnend om 48:40 in de originele video.

Uit de nauwkeurige Italiaanse vertaling blijkt dat Draghi het aan hem toegeschreven citaat niet zei, ook al erkende hij dat ongevaccineerde mensen op openbare plaatsen met meer beperkingen worden geconfronteerd.

Hoewel er voor de kerstdagen van 2021 in Italië geen speciale regels voor familiebijeenkomsten waren, was een Green Pass in die tijd vereist om veel openbare plaatsen te betreden.Met ingang van 6 december 2021 werd de toegang voor veel openbare plaatsen alleen beschikbaar voor houders van een "Super Green Pass".

Een gezondheidspas is ook nodig voor werknemers om hun werkplek te betreden. Degenen zonder pas zijn onderworpen aan boetes, volgens een besluit van september 2022 dat nog geldt in de laatste voorwaarden van 4 januari 2022 (artikel 1, lid 6).

Vaccinatieplicht voor 50-plussers

Sommige berichten beweren ook: "in Italië zullen vandaag 500 duizend niet-gevaccineerde burgers boven de 50 worden geschorst van hun werk". Dit verwijst naar de recentere Italiaanse aankondiging op 5 januari 2022 dat vaccinatie tegen COVID-19 vanaf 15 februari verplicht zal worden voor iedereen ouder dan 50 jaar, in een poging de stijgende infecties tegen te gaan.

Dit besluit kwam pas weken na de opname van de video. Desondanks wekken berichten op sociale media de indruk dat Draghi het over dit decreet heeft – dat op 7 januari 2022 werd gepubliceerd.

Volgens de nieuwe regels mogen 50-plussers hun werkplek niet meer betreden met een negatieve test, maar alleen met de genoemde "Super Green Pass". 50-plussers die zich weigeren in te enten riskeren boetes.

Van de 59 miljoen mensen in Italië zijn er 28 miljoen ouder dan 50 jaar, volgens het nationale bureau voor de statistiek Istat. Ongeveer 1,5 miljoen mensen in deze leeftijdsgroep hebben geen enkele dosis gekregen op 4 februari, volgens de officiële gegevens van de Italiaanse regering. AFP heeft geen officiële schattingen of rapporten kunnen vinden over de gevolgen van het nieuwe wetsvoorstel voor de werkgelegenheid en hoeveel 50-plussers niet meer naar hun werk meer gaan.

Vertaling en aanpassing:
COVID-19