Het beledigen van welke religie dan ook in Spanje, inclusief de islam, wordt bestraft met boetes, niet met gevangenisstraf
- Gepubliceerd op 10 april 2026 om 11:34
- Leestijd: 4 min
- Door: Cristina ALONSO PASCUAL, AFP Spanje
- Vertaling en aanpassing: Liesa PAUWELS, AFP Nederland
Het bespotten van religies is in Spanje strafbaar volgens het Wetboek van Strafrecht. De beweringen die duizenden keren op sociale media zijn gedeeld, dat de Spaanse premier Pedro Sánchez zou hebben aangekondigd dat het beledigen van de islam strafbaar zou zijn met vijf jaar gevangenisstraf, zijn echter onjuist. De wet voorziet in boetes, niet in gevangenisstraffen, en is sinds 1995 niet gewijzigd.
"De premier van Spanje: Er is geen plaats onder ons voor wie religies beledigt. De Heilige Koran wordt bij ons gerespecteerd, en wie de profeet Mohammed of de islam beledigt, kan een gevangenisstraf tot 5 jaar krijgen", luidt het Nederlandse bijschrift bij een Facebook- bericht dat op 16 maart 2026 online werd geplaatst.
Het bericht bevat ook een foto waarop de Spaanse premier op het eerste gezicht een Koran vasthoudt.
Diezelfde bewering verscheen ook op X en werd duizenden keren gedeeld in andere talen, zoals het Arabisch, Frans, Engels, Spaans, Somalisch, Servisch, Montenegrijns en Albanees.
De bewering dat Sánchez gevangenisstraffen van vijf jaar heeft aangekondigd voor het beledigen van de islam, is echter onjuist. Ook de foto bij het bericht werd gemanipuleerd.
AFP vond in mediaberichten of op officiële kanalen geen aanwijzingen terug die de bewering ondersteunen dat Pedro Sánchez de uitspraken heeft gedaan die in de virale berichten aan hem worden toegeschreven.
De enige keer dat Pedro Sánchez in maart 2026 naar religieuze kwesties verwees, was op de 29ste, toen hij een aanval op de "godsdienstelijke vrijheid" in Israël aan de kaak stelde nadat de Israëlische politie de Latijnse patriarch van Jeruzalem had belet de Kerk van het Heilige Graf te betreden om de Palmzondagsmis te vieren.
"De Spaanse regering veroordeelt deze ongerechtvaardigde aanval op de godsdienstvrijheid en roept Israël op de diversiteit aan geloofsovertuigingen en het internationaal recht te respecteren," schreef hij op zijn X-account.
In voorgaande jaren wenste hij telkens de moslimgemeenschap een gelukkig einde van de Ramadan toe, net zoals het Ministerie van het Presidentschap dat in 2026 deed.
Beweringen die de regering van Pedro Sánchez ten onrechte in verband brengen met de islam zijn erg populair in Spanje. Sanchez heeft zich altijd sterk uitgesproken tegen de Israëlische aanval op Gaza, die hij een genocide noemt. Begin maart kondigde hij ook aan dat Spanje de Verenigde Staten niet toe zou staan militaire bases in Spanje te gebruiken voor operaties tegen Iran. De Spaanse regering verklaarde dat zij op geen enkele manier wilde bijdragen aan de Amerikaans-Israëlische oorlog, met het argument dat het conflict geen internationale juridische basis en geen mandaat van de Verenigde Naties heeft.
Niet-bestaande straf
In Spanje worden misdrijven tegen 'religieuze gevoelens' geregeld door artikel 525 van het Wetboek van Strafrecht. Volgens Jacobo Dopico, hoogleraar strafrecht aan de Carlos III Universiteit van Madrid, noemt het artikel echter "geen enkele specifieke religie".
Dopico, die ook leiding geeft aan het LibEx.es-project, dat overtredingen met betrekking tot de vrijheid van meningsuiting analyseert, merkte op 31 maart 2026 tegenover AFP op dat deze bepaling gelovigen beschermt, niet de religies zelf, die "geen beschermde entiteiten zijn".
Het beledigen kan enkel en alleen een overtreding vormen "wanneer het gedaan wordt om de gevoelens van specifieke gelovigen te kwetsen", zo verduidelijkte hij op 4 april 2026.
Het betreffende wetsartikel is sinds de totstandkoming ervan in 1995 "ongewijzigd" gebleven en voorziet niet in gevangenisstraffen, maar in boetes "variërend van acht tot twaalf maanden". In Spanje worden boetes opgelegd via een "dagboetesysteem", waarbij het bedrag door rechters of rechtbanken over een bepaalde periode wordt vastgesteld.
Om voor dit misdrijf veroordeeld te worden, "moet bewezen worden dat er opzet was om de religieuze gevoelens van leden van een religie te kwetsen", aldus Josep Tamarit Sumalla, hoogleraar strafrecht aan de Open Universiteit van Catalonië, op 6 april 2026 tegenover AFP.
Aan de andere kant, als er sprake is van aanzetting tot haat of discriminatie van een groep op grond van religie, kan dit onder artikel 510 vallen, dat gevangenisstraffen tot vier jaar mogelijk maakt. Volgens Tamarit kan de rechter in dergelijke gevallen echter oordelen dat de handelingen worden beschermd door de vrijheid van meningsuiting.
Voorstel om artikel 525 in te trekken
In november 2025 stelde de socialistische fractie, waar Pedro Sánchez toe behoort, in het parlement voor om artikel 525 in te trekken "om ervoor te zorgen dat openbare en legitieme kritiek op religieuze dogma's, overtuigingen en rituelen mogelijk blijft."
Eerder uitten vertegenwoordigers van de katholieke kerk, evangelische christenen, joden, moslims, orthodoxe christenen en anglicanen in een gezamenlijke verklaring hun "ernstige bezorgdheid". Het verwijderen van het artikel zou volgens hen "het recht op vrijheid van godsdienst aanzienlijk ondermijnen", aldus mediaberichten hier en hier.
Een omgekeerde zoekopdracht met de online gedeelde foto op Google leverde verschillende resultaten op met mediaberichten uit 2022 die de foto linken aan een bezoek van de Spaanse premier in maart van dat jaar aan Slowakije.
Een zoekopdracht met de trefwoorden "pedro sánchez slovakia march 16 2022" leidde ook naar een persbericht op de website van de Spaanse regering, met foto's die overeenkomen met elementen uit de virale afbeelding, evenals een video met uitspraken van Sánchez tijdens zijn reis naar Bratislava. Op geen enkel moment houdt hij echter een Koran vast.
Copyright © AFP 2017-2026. Voor commercieel gebruik van deze inhoud is een abonnement vereist. Klik hier voor meer informatie.
Heeft u content gezien die u door AFP wilt laten verifiëren?
Neem contact met ons op